Binnen VUmc bestaat een jarenlange traditie om aandacht te besteden aan de relatie tussen literatuur en geneeskunde. Reflectie op het handelen van artsen en verpleegkundigen is hierbij het achterliggende doel. VUmc is in 2014 gestart met een jaarlijkse poëzieprijs rond het thema ziekte en gezondheid: de VUmc Poëzieprijs. Ook in 2018 wordt deze prijs weer uitgereikt.

Deze prijs is na de fusie van VUmc en AMC voortgezet als de Amsterdam UMC Poëzieprijs. Het moment van bekendmaking zal verschuiven van het najaar naar het voorjaar.

Een deskundige jury beoordeelt de inzendingen. De beste gedichten worden beloond met geldprijzen, €1000,- voor de winnaar, €500,- voor de tweede prijs en €250,- voor de derde prijs, en met opname in het jaarlijkse literatuur en geneeskunde-boek. Iedereen mag een ongelimiteerd aantal gedichten inzenden.
De eerstvolgende Amsterdam UMC Poëzieprijs zal worden uitgereikt in het voorjaar van 2020. Het thema zal Zorg zijn en wordt rond 1 december 2018 nader toegelicht op deze plek.

Thema in 2018
Het thema van het jaar 2018 was Geneeskunde en techniek.
Geneeskunde en techniek zijn altijd al met elkaar verbonden geweest. Vele handelingen van een dokter vereisen een technische bekwaamheid. Of dat nu het vaardig uitvragen van de anamnese, het op deskundige wijze een gesprek met iemand voeren of het kundig hechten van een wond is, technische bekwaamheid is onontbeerlijk.

In de moderne geneeskunde hebben technische hulpmiddelen zich een steeds belangrijkere plaats verworven. Hoewel strikt genomen nog steeds het verlengstuk van de dokter, lijkt het wel of dat verlengstuk soms een eigen leven is gaan leiden, zoals het grote belang dat sommige mensen aan een preventieve scan hechten. Een scan kan immers daar kijken waar een dokter niets kan zien, zelfs in de toekomst…

Jury in 2018
De jury, onder leiding van de Vlaamse schrijfster Kristien Hemmerechts, bestaat verder uit:
Mark Boog, dichter en schrijver
Mark Kramer, hoogleraar Interne Geneeskunde VUmc
John Jansen van Galen, journalist
Jacqueline Bel, Hoofddocent Nederlandse literatuur, VU

Uitreiking
De bekendmaking van de prijswinnaars van de poëzieprijs 2018 is gedaan tijdens het symposium Literatuur en geneeskunde, dat op 3 oktober 2018 gehouden werd.

De winnaar was Gerard Scharn, met het volgende gedicht.

Zandbed

hier lig ik plat in een sarcofaag
op een matras van fijne korreltjes
warme lucht en veel lawaai

het plafond is wit ik denk aan
michelangelo en de sixtijnse kapel
waar hij jarenlang dag in dag uit

ook op zijn rug gelegen heeft en
gespierde mannen schilderde
in schaamschort en lendendoek

zij staan nu rond mijn bed in witte
jassen de schop ter hand genomen
om mij uit te graven terwijl ik droom

van zilverwitte stranden waar een
zachte hand mijn wonden heelt

 

De tweede prijs werd gewonnen door Barbara Lampe met het gedicht IC.

IC

Tussen slangen, spuiten, stainless steel
naast zuchtend ademhalingsapparaat
vind ik woorden in een
onverwacht verband
voel de hechting
lees / genees.

 

De derde prijs werd gewonnen door Joseline Bakx met het gedicht Space Oddity.

Space Oddity

zijden draden verbinden
je aan het zoemend
moederschip dat piept
zuigt en zwoegt om jou
kleine astronaut te
bewaren voor de aarde

zo stil ben je zo wit
zo ver buiten de wereld
kun je ons horen
zie je de blauwe aarde
dappere ruimtevaarder
kom nu alsjeblieft thuis

 

Eerdere edities van de VUmc Poëzieprijs: